Mitanniler

Mitanniler, M.Ö. 1500 ile M.Ö. 1300 yılları arasında Anadolu’da hüküm sürmüş bir devlettir. Halk Hurrilerden oluşmaktayken, yönetici sınıf büyük oranda taşıdığı isimlerden dolayı Indo-Aryan olduğu düşünülen elitlerden oluşmaktaydı. Mitanni, Hititler’in yıkılışından sonra bölgesel bir güç oldu. Son krallarının adı II. Şattuara idi. Kayıp prens (veya kral) Jiar-Jiara (Mitanni kral listesinde adı geçmez ve II. Şattuara’nın oğludur), efsanevî bir kişiliğe sahiptir.

Kültür mirası

Washshukanni’nin Asurlularca ele geçirilmesinden birkaç asır geçtikten sonra Mitanni tamamıyle Asurlulaştı. Hurricenin kullanımı ise bütün Yeni Asur İmparatorluğu’nun hudutları içerisinde caydırılmaya başlandı ve netice olarak konuşulan dil bu zamanla yerini Semitik dillerden olan Akadca, sonrasında da Aramiceye bıraktı. Bununla beraber Hurricenin bir lehçesi olan Urartuca, kuzeyde dağlık araziler üzerinde kurulan yeni Urartu Devleti hudutları içerisinde yaşamaya devam etti. M.Ö. X. ve IX. yüzyıllardaki Asur kralları II. Adad-Nirari ve III. Şulmanu-Aşared’in yazıtlarında Hanigalbat ismi coğrafî bir bölgenin adı olarak kullanılmaya devam etti.

Mittani hükümdarları

Hükümdarlar İktidar dönemi Açıklamalar
Kirta ~M.Ö. 1500 (Antik Yakın Doğu Kronolojisi)
I. Şuttarna Kirta’nın oğlu
Parshatatar veya Parrattarna Kirta’nın oğlu
Şauştatar Alalah kralı İdrimi’nin akranı. Asuru yağmaladı.
I. Artatama Mısır Firavunu IV. Thutmose ile antlaşma imzaladı, Mısır Firavunu II. Amenhotep’in akranı.
II. Şuttarna İktidarının onuncu yılında kendi kızını Mısır Firavunu II. Amenhotep ile evlendirdi.
Artaşumara II. Şuttarna’nın oğlu. İktidarı kısa sürdü.
Tuşratta ~ M.Ö. 1350 (Antik Yakın Doğu Kronolojisi) Hitit kralı I. Şuppiluliuma ve Mısır Firavunları III. Amenhotep ile IV. Amenhotep’in akranı. Devrinde Amarna mektupları yazıldı.
II. Artatama Hitit kralı I. Şuppiluliuma ile antlaşma imzaladı. Tuşratta ile aynı dönemde hüküm sürdü.
III. Şuttarna Hitit İmparatoru I. Şuppiluliuma’nın akranı.
Şattiuvaza veya Kurtiuvaza Mittani Krallığı Hitit İmparatorluğu’nun himayesi altına girdi.
Şattuara Mittani Krallığı, I. Adad-Nirari’nin yönetimindeki Asur İmparatorluğu’nun himayesi altına girdi.
Uvasaşatta Şattuara’nın oğlu;
Jiar Şattuara’nın oğlu olan kayıp şâhzâdeh.